Қазіргі әлемде терроризм мен экстремизм шекара талғамайтын ең күрделі қауіптердің біріне айналды.

(Сурет: interaffairs.ru)

Таяу Шығыстағы қақтығыстар, радикалды идеологияның интернет арқылы таралуы, әлеуметтік желілердегі арандатушы контент пен діни сауатсыздық – мұның барлығы қоғам қауіпсіздігіне тікелей әсер ететін факторлар. Сондықтан ұлттық қауіпсіздік тек шекараны күзетумен шектелмейді. Ол – радикалды идеологияның таралуына жол бермеу және терроризмнің алдын алу.

Қазақстан да бұл бағытта қауіптің алдын алу және жолын кесу жұмыстарын күшейтіп келеді. Ұлттық қауіпсіздік комитетінің деректеріне сәйкес, 2026 жылдың алғашқы бес айында террористік және экстремистік сипаттағы қылмыстар жасағаны үшін 30 адам сотталған. Ал соңғы екі айдың өзінде 13 азамат бас бостандығынан айырылған. Биыл экстремизмге қатысты істер бойынша 17 адамның сотталғаны хабарланды.

Бұл – жай ғана статистика емес. Әрбір санның артында радикалды идеологияға тартылған адам және қоғам қауіпсіздігіне төнуі мүмкін қатер тұр. Сондықтан терроризммен күресте ең маңыздысы – қылмыс жасалғаннан кейін әрекет ету ғана емес, оның алдын алу.

ҰҚК мәліметінше, соңғы кезеңде терроризм мен діни радикализмге қатысы бар деген күдікпен бірқатар азамат ұсталған. Олардың арасында шетел азаматтары мен шетелден Қазақстанға экстрадицияланған азаматтар да бар. Ал 2022 жылдан бері елде 10 террорлық акт жасау әрекетінің жолы кесілген.

Соңғы операциялар барысында Астана, Алматы, Шымкент қалаларында, сондай-ақ Ақмола және Ұлытау облыстарында әрекет еткен радикалды топтардың қызметі тоқтатылған. ҰҚК қызметкерлері шетелдік әріптестерімен бірлесіп алты радикалды топтың жолын кескен.

Терроризм мен экстремизмге қарсы күрес тек құқық қорғау органдарының міндеті емес. Діни сауаттылықты арттыру, жастармен жүйелі жұмыс жүргізу, интернеттегі радикалды контенттің таралуына жол бермеу – қауіптің алдын алудың негізгі бағыттары.

Әлемде терроризм қаупі толық жойылған жоқ. Керісінше, оның сипаты өзгеріп, жаңа формаларға ие болып келеді. Бұрын негізгі құрал қару болса, бүгінде идеология мен ақпарат та қауіпті қаруға айналды.

Сондықтан Қазақстан үшін ең маңызды міндет – қауіптің салдарымен күресіп қана қоймай, оның себептерін де дер кезінде анықтау. Соңғы жылдардағы ұсталғандар мен сотталғандар туралы деректер терроризм мен экстремизм қаупінің әлі де бар екенін көрсетеді. Ал оның алдын алу – елдегі тұрақтылық пен ұлттық қауіпсіздікті сақтаудың басты шарттарының бірі.

Бүгін терроризмнің алдын алу – ертеңгі қасіреттің алдын алу. Ал ұлттық қауіпсіздікке келгенде, бір ғана қателіктің өзі тым қымбатқа түсуі мүмкін.

Mezgil.kz